پنجشنبه , آذر ۲ ۱۳۹۶
صفحه اصلی » کلام و عقاید » امام شناسی » شناخت و معرفت امام چگونه حاصل می شود؟

شناخت و معرفت امام چگونه حاصل می شود؟

شناخت و معرفت امام چگونه حاصل می شود؟Reviewed by کارشناس دینی on Jun 26Rating:

با توجه به حدیث معروف- «هرکس امام زمان خود را نشناسد، چنانچه بمیرد به مرگ جاهلیت مرده است»- این شناخت چه ویژگى‏هایى دارد و چگونه حاصل مى‏شود؟

پیروى از مدعیان رهبرى در برابر امامت معصوم، برخلاف عقل و منطق است، از این رو؛ تلاش براى شناختن و یافتن امام معصوم، واجب و لازم است؛ چنان که رسول اکرم صلى الله علیه و آله فرمود: «من مات و هو لایعرف امامه، مات میتهً جاهلیه»[۱].

ویژگى‏هاى این شناخت، آن است که:

اولًا، از منابع معتبر و موثق و مستند اخذ شود.

ثانیاً، گستره‏اش شامل آموزه‏هاى اعتقادى، اخلاقى و عبادى گردد.

ثالثاً، از آنجا که امام الگوى عملى براى انسان‏ها است، به ابعاد فکرى، عملى و روحى امام نیز ناظر باشد.

اما این شناخت از سه راه حاصل مى‏شود:

یکم. مطالعه تاریخ زندگانى آنان‏

مطالعه سرگذشت و سیره امامان معصوم؛ به خصوص در باب فضایل، مناقب و خصوصیات آنان- از قبیل: شجاعت، ایثار، تواضع، صبر، فرزانگى و …- انسان را متوجه مقام والاى آن بزرگواران مى‏کند و جذبه و کشش خاصى نسبت به آنان در روح انسان، حاکم مى‏شود.

دوم. مطالعه و تفکّر در سخنان ایشان‏

اسلام اندیشیدن را موجب بصیرت،[۲] دعوت کننده به عمل نیک،[۳]

پدید آورنده نور[۴]، نشانه حیات و زنده بودن قلب بصیر مى‏داند[۵].

مطالعه و تفکّر در آثار فکرى امامان، هر چند کار مشکلى به نظر مى‏رسد؛ ولى بسیار سودمند است. این امر علاوه بر آنکه باعث شناخت شخصیت ایشان و ایجاد محبت آنان در دل مى‏شود؛ سرمایه بزرگى براى روح بشر به شمار مى‏رود. همان طور که فراگیرى فصول یک کتاب، باید با تحقیق و دقت کامل و رجوع به استاد و … قرین باشد؛ مطالعه و اندیشه در آثار ائمه علیهم السلام نیز، باید با استفاده از استادان فن و مراجعه به کتاب‏هایى که در شرح سخنان آنان به رشته تحریر درآمده، همراه باشد.

سوم. شناخت خدا

اگر ما خداوند و صفات و اسماى او را به طور حقیقى بشناسیم، مى‏توانیم انسان‏هاى کامل (امامان) را نیز بشناسیم؛ زیرا آنان آینه تمام‏نماى صفات جمال و جلال حضرت حق‏اند و در تسمیه به اسماى الهى، از تمامى موجودات عالم امکان برترند. بر این اساس، با شناخت خدا و صفات او، مى‏توانیم به اوصاف و ویژگى‏هاى امامان نیز واقف گردیم. شاید دعایى که سفارش شده در زمان غیبت بعد از نماز زیاد بخوانیم، ناظر به همین حقیقت باشد: «اللهم عَرِّفنى نَفسک فانّک ان لم تُعَرِّفنى نفسَک لَم اعرف رسولَک اللهم عرِّفنى رسولک فانّک ان لم تُعَرفنى رسولک لم اعرف حجتک اللهم عرفنى حجتک فانّک ان لم تُعَرفنى حجتک ضللت عن دینى»[۶]؛ «خداوندا! خود را به من بشناسان که اگر خود را به من نشناسانى پیغمبر را نمى‏شناسم؛ خدایا! پیغمبرت را به من بشناسان که اگر به پیامبر معرفت پیدا نکنم، نمى‏توانم امامم را بشناسم؛ خدایا! حجت و امامت را به من بشناسان که اگر امام را نشناسم، در دین خود گمراهم».

اى مشیر ما تو اندر خیر و شراز اشارت‏هاست دلمان بى‏خبر
اى «یرانا لانراه» روز و شب‏چشم‏بند ما شده دید سبب‏

چشم من از چشم‏ها بگزیده شدتا که در شب آفتابم دیده شد
لطف معروف تو بود آن اى بهى!پس کمال البرّ فى اتمامه‏
یارب! «اتمم نورنا فى الساهره‏وانجنا من مفضحات قاهره»
یار شب را روز مهجورى مده‏جان قربت دیده را دورى مده‏
بُعد تو مرگ است با درد و نکال‏خاصه بُعدى که بُوَد بعد الوصال‏
آن که دیده‏ستت مکن نادیده‏اش‏آب زن بر سبزه بالیده‏اش‏[۷]

________________________________
پی نوشت ها:
[۱] ( ۲). میزان‏الحکمه، ج ۱، ص ۱۷۱، ح ۸۴۰.

[۲] ( ۱). الحیاه، ج ۱، ص ۸، ح ۳.

[۳] ( ۲). همان، ح ۹.

[۴] ( ۳). همان، ص ۴۹، ح ۱۸.

[۵] ( ۴). همان، ص ۴۸، ح ۵.

[۶] ( ۱). مفاتیح‏الجنان، دعا در غیبت امام زمان( عج).

[۷] ( ۱). مثنوى، دفتر ششم، ابیات ۲۸۸۸- ۲۸۹۸.

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.