صفحه اصلی » اخلاق و عرفان (صفحه 13)

اخلاق و عرفان

وحدت وجود چیست؟

محور عرفان نظری ـ که به وسیله ابن عربی و پیروانش تبیین شد ـ نظریه «وحدت وجود» است. این موضوع در طول تاریخ فرهنگ بشری، به گونه های متفاوت و گوناگون مطرح شده است. در میان مسلمانان وحدت وجود چهار گونه مطرح شده است: ۱. وحدت وجود یعنی وحدت شهود: …

مشاهده بیشتر »

در مورد عوالم وجود توضیحی دهید.

درباره عوالم وجود مانند عالم ملکوت و جبروت توضیح دهید. چگونه انسان مى‏تواند با این عوالم ارتباط پیدا کند؟ یکم. عوالم وجود جهان هستى داراى عوالم گوناگونى است: عالم اسماى الهى، عالم تجرد، عالم مثال و عالم مادى. میان عالم مادى و اسماى الهى دو عالم تجرد و مثال وجود …

مشاهده بیشتر »

دیدن خدا با چشم دل یعنی چه؟

چشم دل چیست که امیرالمؤمنین علیه السلام مى ‏فرماید: «من خدایى را که‏ نبینم عبادت نمى‏ کنم و خداوند را با چشم دل مى ‏بینم»؟ اصلًادیدن خدا یعنى چه؟ پاسخ دهى به این پرسش و سؤالات دیگر از این نوع (مانند شهود وجه ‏اللَّه یعنى چه؟ فناى وجه‏ اللَّه یعنى …

مشاهده بیشتر »

راههای خودشناسی

دوست دارم خودم را خوب بشناسم ولى نمى‏ دانم از چه راهى؟ آن طوری که دوست دارم قرآن در من اثر نمى‏ کند؟ گاهى این دنیا وانسان‏ هاى آن برایم مبهم مى ‏شود، گویا دنیا و مراحل آن چیزى‏ مجهول است، لطفاً مرا راهنمایى کنید. بهترین راه براى خودشناسى، «فکر …

مشاهده بیشتر »

خودسازی و خداشناسی

براى شناخت خداوند باید خود را شناخت، چگونه مى ‏توانیم خود را بشناسیم؟ این پرسش ناظر به روایت مشهورى از حضرت على علیه السلام است که فرمود: «من عرف نفسه فقد عرف ربّه»؛ «هر که خود را شناخت، خداى خویش را شناخته است».[۱] این حدیث شریف و روایات دیگر- که …

مشاهده بیشتر »

ولایت و عرفان اسلامی

پرسش: آیا ولایتى که در تصوف و عرفان مطرح شده است، همان ولایتى است که ما در خصوص امامان مطرح مى‏کنیم؟[۱] به اعتقاد تشیع، مقام «ولایت» مرتبه‏ اى است که در درجه نخست برازنده رسول خدا صلى الله علیه و آله و پس از او اهل بیت علیهم السلام است. …

مشاهده بیشتر »

حجاب های ظلمانی و نوارنی

پرسش: در خصوص حجاب‏هاى ظلمانى و نورانى توضیح فرمایید؟ وجود حجاب هایى از «ظلمت» و «نور» میان انسان و خداى متعال، مسأله‏ اى است که از آیات قرآن و اشارات آنها و از روایات و بیانات وارده استفاده مى‏شود. با دقت و تأمل در این منابع، به خوبى مى‏ توان …

مشاهده بیشتر »

شک و عرفان

پرسش: رابطه میان شک و عرفان چیست و آیا اصلًا آنها به هم ربطى دارند یا خیر؟ گاهى براى سالک در عرفان عملى و نظرى، «شک پویا» حاصل مى‏ شود که موجب «تأمل» در سیر عملى و «تفکر» در سیر علمى مى ‏شود و نتیجه آن خلوص بیشتر در عمل …

مشاهده بیشتر »

آیا عقل نظرى بدون تهذیب نفس، می‏تواند به مراحل عالى کشف حقیقت برسد؟

خیر؛ از مجموع روایات در باب خلقت «عقل»، چنین استفاده مى‏شود که عقل داراى دو قوس صعود و نزول است و از آن به اقبال (روى آوردن) و ادبار (بازگشتن) تعبیر شده است.[۱] با توجه به مضامین احادیث و تفسیر اندیشمندان بزرگ اسلامى «اقبال عقل»، روى آوردن به عالم طبیعت، …

مشاهده بیشتر »

عارف شدن

آیا عارف شدن به معناى واقعى کلمه (مثل امام خمینى رحمه الله) نیاز به‏ آموزش دارد یا نه؟ تا آنجا که مى ‏دانیم امام دروس عرفانى در حوزه‏ داشته ‏اند؛ حال اگر عرفان علم مربوطه را مى‏خواهد، چگونه‏ مى‏ توانیم آن علم را بیاموزیم؟ آنان که مى‏ خواهند به تزکیه …

مشاهده بیشتر »

نسبت میان «دین اسلام» و «عرفان» چیست؟

باید ملاحظه کرد که آیا مى‏توان «عرفان و اسلام» را به معناى واقعى کلمه «عرفان اسلامى» دانست؛ یعنى، عرفانى که برخاسته از متن اسلام و منابع اصیل مذهبى مسلمانان است (مانند علم فقه، حدیث، تفسیر) و یا آنکه باید آن را عرفان مسلمانان دانست؛ یعنى، نوعى علم و معرفت و …

مشاهده بیشتر »

آیا میان عرفان و تصوف رابطه وجود دارد؟ آیا اسلام تصوف را قبول دارد؟!

عرفان بیانگر نگاهى است که بر اهمیّت شناخت قلبى و کشف و شهود درونى تأکید کرده، تزکیه باطن را یک اصل اساسى تلقى مى‏کند. ریاضت‏هاى جسمانى و روحانى را راهى مهمّ و اساسى در دستیابى به تطهیر درون مى‏داند اما تصوف بیشتر بر عزلت و خلوت‏نشینى، محبت اصرار مى‏ورزد. گاهى …

مشاهده بیشتر »

منظور از عرفان چیست و جایگاه آن را در اسلام مشخص نمایید؟

یک. عرفان‏ «عرفان» در لغت به معناى شناخت و شناسایى است و در اصطلاح روش و طریقه ویژه‏اى است که براى دست‏یابى و شناسایى حقایق هستى و پیوند ارتباط انسان با حقیقت، بر شهود، اشراق و وصول و اتحاد با حقیقت تکیه مى‏کند و نیل به این مرتبت را نه …

مشاهده بیشتر »